Đây là bước bị nhảy qua nhiều nhất. Và vì bị nhảy qua nên người ta chọn nơi theo hình ảnh chứ theo nhu cầu.
Vì sao bước này phải làm trước
- Mỗi mức cần thứ khác nhau
- Biết mức trước thì mới biết đi xem cái gì
- Chọn nơi trước rồi mới xem mức là làm ngược
- Nó dẫn tới trả tiền cho thứ không cần
- Hoặc chọn nơi không đáp ứng được
Mục cuối là hậu quả nặng hơn, vì nó buộc phải chuyển lần thứ hai.
Câu thứ nhất — họ tự làm được việc gì
- Tự tắm, tự mặc
- Tự ăn
- Tự đi vệ sinh
- Tự đi lại trong nhà
- Ghi rõ được, cần giúp một phần, hay không làm được
Mục cuối là cách ghi nên dùng, vì có hay không thì mất hết phần ở giữa.
Vì sao phần ở giữa quan trọng
- Phần lớn người già nằm ở giữa
- Họ làm được nhưng chậm, hoặc cần người có mặt
- Cần người có mặt khác hẳn cần người làm thay
- Hai mức đó khác nhau về chi phí và về nơi phù hợp
- Nên đừng xếp tròn lên
Mục thứ ba là chỗ phân biệt quan trọng nhất, và nó bị gộp rất thường xuyên.
Câu thứ hai — cần hỗ trợ y tế mức nào
- Chỉ cần nhắc và đưa thuốc đúng giờ
- Cần theo dõi chỉ số hằng ngày
- Cần điều dưỡng làm thủ thuật thường xuyên
- Cần có người xử lý được tình huống cấp
- Bốn mức đó tách nhau rất rõ
Mục thứ ba là ranh giới mà nhiều nơi không vượt được, nên phải hỏi thẳng.
Câu thứ ba — trí nhớ và định hướng
- Nhớ được ngày, chỗ, người quen
- Có đi lạc trong nhà hoặc ra ngoài không
- Có nhớ mình đã ăn, đã uống thuốc chưa
- Có lẫn ngày đêm không
- Bốn điều đó đổi hẳn yêu cầu về nơi ở
Mục thứ hai là điều quyết định nhất, vì nguy cơ đi lạc đòi hỏi cơ sở có thiết kế riêng.
Câu thứ tư — ban đêm có cần người không
- Đây là câu quyết định nhiều nhất
- Vì ban đêm là thứ gia đình khó gánh nhất
- Và là thứ chênh lệch nhiều nhất giữa các nơi
- Cần người thức trực khác cần người ngủ cùng nhà
- Phải hỏi rõ nơi đó ban đêm có ai
Mục cuối là câu phải hỏi khi đi xem, và nhiều nơi trả lời rất khác nhau.
Cách ghi thành một tờ
- Bốn câu, mỗi câu vài dòng
- Ghi ngày ghi
- Ghi cả điều cha mẹ nói họ muốn tự làm
- Ghi thuốc và bệnh nền
- Một tờ mang đi được mọi nơi
Mục thứ ba là phần đừng bỏ, vì nó giữ tiếng nói của người trong cuộc.
Xin người có chuyên môn xem lại
- Gia đình tự ghi trước
- Rồi xin bác sĩ hoặc điều dưỡng xem lại
- Bản tự ghi làm buổi hỏi ngắn và đúng việc
- Người có chuyên môn thấy phần mình bỏ sót
- Đừng bỏ bước này vì thấy mình đã rõ
Mục thứ tư là lý do thật, và phần bỏ sót thường là phần y tế.
Vì sao gia đình hay xếp lệch
- Người ở cùng quen với tình trạng nên xếp thấp hơn
- Người ở xa thấy đột ngột nên xếp cao hơn
- Cả hai đều thật lòng
- Nên cần một bản ghi chung
- Và cần người thứ ba xem lại
Mục đầu là lệch nguy hiểm hơn, vì nó làm hoãn việc cần làm.
Mức này đổi theo thời gian
- Nó có thể tăng sau một đợt bệnh
- Và có thể giảm lại sau phục hồi
- Nên xếp lại mỗi sáu tháng
- Và xếp lại sau mỗi đợt nằm viện
- Đừng chốt một lần cho mãi
Mục thứ hai là điều nhiều gia đình không ngờ, và nó là lý do đừng quyết dài hạn lúc vừa ra viện.
Mức nào thì phương án nào thường phù hợp
- Tự làm được phần lớn, chỉ cần nhắc thuốc thì ở nhà
- Cần người có mặt ban ngày thì trung tâm ban ngày hoặc thuê giờ
- Cần hỗ trợ nhiều việc hằng ngày thì người chăm tới nhà hoặc cơ sở
- Cần y tế thường xuyên và cần đêm thì cơ sở có điều dưỡng
- Đây là hướng chung, không phải quy tắc cứng
Mục cuối là điều cần nói rõ, vì hoàn cảnh mỗi nhà khác nhau rất nhiều.
Cái đừng dùng để xếp mức
- Đừng xếp theo tuổi
- Đừng xếp theo người khác cùng tuổi thế nào
- Đừng xếp theo mức nhà mình lo được
- Đừng xếp theo nơi mình đang muốn chọn
- Bốn thứ đó làm cả bước này vô nghĩa
Mục thứ ba là chỗ khó nhất, vì thực tế thì khả năng chi có ảnh hưởng, nhưng nó nên vào ở bước sau.
Nhóm cần đánh giá y tế trước khi xếp mức
- Lú lẫn mới xuất hiện hoặc tăng nhanh
- Ngã nhiều lần
- Sụt cân chưa rõ nguyên nhân
- Trầm buồn, bỏ ăn uống
- Bốn nhóm đó có thể xử lý được nên đừng xếp mức trước khi khám
Mục cuối là điều quan trọng nhất trong bài, vì xếp mức cao rồi mới khám là quyết định lãng phí.
Việc cả nhà nên bàn trước
- Cùng ghi một tờ bốn câu, không ai ghi riêng
- Đưa cha mẹ đọc và sửa
- Xin bác sĩ xem lại
- Xếp lại mỗi sáu tháng
- Và chỉ đi xem nơi sau khi có tờ đó
Mục cuối là thứ tự đúng, vì có tờ đó thì buổi đi xem trở thành buổi đối chiếu chứ không phải buổi nghe giới thiệu.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao phải xếp mức chăm sóc trước?
Vì mỗi mức cần thứ khác nhau, nên biết mức trước thì mới biết đi xem cái gì. Chọn nơi trước rồi mới xem mức là làm ngược, và nó dẫn tới việc trả tiền cho thứ không cần hoặc chọn nơi không đáp ứng được.
Bốn câu hỏi đó là gì?
Họ tự làm được những việc gì, cần hỗ trợ y tế ở mức nào, trí nhớ và định hướng thế nào, và ban đêm có cần người không. Bốn câu đó xếp được gần hết các tình huống.
Câu nào quyết định nhiều nhất?
Câu về ban đêm. Nhu cầu ban đêm là thứ đổi hẳn phương án, vì nó là thứ gia đình khó gánh nhất và là thứ chênh lệch nhiều nhất giữa các nơi.
Nên tự xếp hay xin ai xếp?
Gia đình tự ghi bốn câu đó trước, rồi xin bác sĩ hoặc điều dưỡng xem lại. Bản tự ghi giúp buổi hỏi ngắn và đúng việc, còn người có chuyên môn sẽ thấy phần mình bỏ sót.